TriClip Nedir?
TriClip, ileri triküspit kapak yetmezliğinin göğüs kafesi açılmadan tedavi edilmesini sağlayan kateter temelli bir kapak onarımı yöntemidir. İşlem sırasında triküspit kapağın yaprakçıkları özel bir klips yardımıyla birbirine yaklaştırılır. Böylece kapağın daha iyi kapanması ve kalbin sağ karıncığından sağ kulakçığına geri kaçan kan miktarının azaltılması amaçlanır.
Halk arasında triküspit kapak mandallama olarak da bilinen işlem, tıbbi olarak transkateter kenardan kenara onarım veya triküspit TEER şeklinde adlandırılır. TriClip işleminde doğal kapak çıkarılmaz ve yerine yapay bir kapak yerleştirilmez. Mevcut kapak yaprakçıkları kullanılarak kaçak azaltılır.
Triküspit Kapak Yetmezliği Nedir?
Triküspit kapak, kalbin sağ kulakçığı ile sağ karıncığı arasında bulunur. Normalde kanın sağ kulakçıktan sağ karıncığa doğru ilerlemesini sağlar ve kalp kasıldığında kanın geriye dönmesini engeller.
Triküspit kapak tam kapanamadığında kanın bir bölümü sağ karıncıktan sağ kulakçığa geri kaçar. Bu durum triküspit kapak yetmezliği veya triküspit kapak kaçağı olarak adlandırılır.
Hafif triküspit yetmezliği önemli bir şikayete neden olmayabilir. Kaçak ileri olduğunda kalbin sağ tarafında ve toplardamarlarda basınç artar. Bunun sonucunda bacaklarda şişlik, karında sıvı birikmesi, nefes darlığı ve çabuk yorulma gelişebilir.
Triküspit Kapak Yetmezliği Neden Olur?
Triküspit kapak yetmezliği çoğunlukla kapak yaprakçıklarının kendi hastalığından değil, kalbin sağ tarafındaki genişlemeden kaynaklanır. Sağ karıncık veya triküspit kapak çevresindeki halka genişlediğinde kapak yaprakçıkları birbirine ulaşamaz ve aralarında açıklık kalır.
Triküspit kapak yetmezliğine yol açabilen başlıca durumlar şunlardır:
Kalbin sağ karıncığında genişleme
Atriyal fibrilasyona bağlı sağ kulakçıkta büyüme
Akciğer damar basıncının yükselmesi
Mitral veya aort kapak hastalıkları
Daha önce geçirilen kalp kapağı ameliyatları
Kalp pili veya şok cihazı elektrotlarının kapağı etkilemesi
Kalp kapağı enfeksiyonu
Doğuştan kalp hastalıkları
Kapak yaprakçıklarının yapısal bozuklukları
Kalp pili elektrodu bulunan her hastada triküspit yetmezliği gelişmez. Ancak elektrodun kapak yaprakçıklarının hareketini engellemesi veya yaprakçıklar arasında kalması bazı hastalarda kaçağı artırabilir.
Triküspit Kapak Yetmezliği Belirtileri Nelerdir?
Triküspit kapak yetmezliği uzun süre belirti vermeden ilerleyebilir. Hastalık yavaş geliştiğinde kişi günlük aktivitelerini farkında olmadan azaltabilir.
İleri triküspit kapak yetmezliğinde görülebilecek belirtiler şunlardır:
Bacaklarda ve ayak bileklerinde şişlik
Karında şişlik veya sıvı birikmesi
Çabuk yorulma
Efor kapasitesinde azalma
Nefes darlığı
Boyun damarlarında belirginleşme
İştahsızlık ve erken doyma
Karaciğer bölgesinde dolgunluk veya rahatsızlık
Kısa sürede kilo artışı
Çarpıntı
Bacaklarda şişlik ve karında sıvı birikmesi ilerlediğinde hastaların sık aralıklarla idrar söktürücü kullanması veya hastaneye başvurması gerekebilir. Böbrek ve karaciğer fonksiyonları da uzun süren sağ kalp yetmezliğinden etkilenebilir.
TriClip Kimlere Uygulanabilir?
TriClip, ileri triküspit kapak yetmezliği bulunan her hastaya uygulanmaz. Öncelikle hastanın kalp yetmezliği ve sıvı birikimine yönelik ilaç tedavisi düzenlenir. Buna rağmen şikayetleri devam eden hastalarda kapak girişimi değerlendirilebilir.
TriClip tedavisi özellikle şu hastalarda gündeme gelebilir:
İleri derecede triküspit kapak yetmezliği bulunanlar
İlaç tedavisine rağmen şikayetleri devam edenler
Bacaklarda şişlik, karında sıvı birikmesi veya çabuk yorulma yaşayanlar
Açık kalp ameliyatı riski orta veya yüksek olanlar
Daha önce kalp ameliyatı geçirmiş olanlar
Triküspit kapak yapısı klips yerleştirilmesine uygun olanlar
İşlemle kaçağın belirgin şekilde azaltılması beklenenler
Cihazın kullanılabilmesi için kapak yaprakçıklarının klipsle güvenli biçimde tutulabilmesi gerekir. Yaprakçıklar arasındaki açıklığın çok geniş olması, ileri kapak hasarı, aktif enfeksiyon veya kalp pili elektrodunun kapak hareketini ciddi şekilde engellemesi işlemi zorlaştırabilir.
TriClip için uygunluk, hastanın genel durumuyla birlikte kapak anatomisinin deneyimli bir kalp ekibi tarafından değerlendirilmesiyle belirlenir. Güncel kapak hastalıkları yaklaşımında hasta seçimi ve işlemin deneyimli kapak merkezlerinde yapılması önem taşır.
TriClip Öncesi Hangi Testler Yapılır?
TriClip öncesinde triküspit kapak yetmezliğinin nedeni, derecesi ve kalbin sağ tarafındaki etkileri değerlendirilir. İlk inceleme çoğunlukla göğüsten yapılan ekokardiyografidir.
İşlem planlamasında yemek borusundan yapılan transözofageal ekokardiyografi kullanılabilir. Bu inceleme ile kapak yaprakçıkları, kaçağın çıktığı bölge, yaprakçıklar arasındaki mesafe ve cihazın yerleştirilebileceği alan değerlendirilir.
Hastanın durumuna göre şu incelemeler yapılabilir:
EKG ve ritim takibi
Transözofageal ekokardiyografi
Kan ve böbrek fonksiyon testleri
Karaciğer fonksiyon testleri
Kalp tomografisi
Koroner damar incelemesi
Kalp kateterizasyonuyla akciğer damar basıncı ölçümü
Özellikle ileri akciğer tansiyonu veya sağ karıncık fonksiyonlarında belirgin bozulma düşünülen hastalarda daha ayrıntılı değerlendirme gerekebilir.
TriClip İşlemi Nasıl Yapılır?
TriClip işlemi çoğunlukla kasık bölgesindeki büyük toplardamardan girilerek yapılır. Göğüs kafesi açılmaz ve kalp durdurulmaz.
Kasık toplardamarından yerleştirilen kateter kalbin sağ kulakçığına ilerletilir. TriClip cihazı kateter yardımıyla triküspit kapağın üzerine yönlendirilir. Cihazın kolları açılarak kaçağın bulunduğu bölgedeki iki kapak yaprakçığı tutulur ve birbirine yaklaştırılır.
Klips bırakılmadan önce kapak kaçağının ne kadar azaldığı ve cihazın yaprakçıkları güvenli şekilde tutup tutmadığı kontrol edilir. Tek bir klipsle yeterli azalma sağlanamazsa birden fazla klips yerleştirilebilir. Sonuç uygun bulunduğunda cihaz kalıcı olarak bırakılır ve kateter çıkarılır.
İşlem boyunca ekokardiyografi ve röntgen görüntüleme kullanılır. Görüntüleme sayesinde klipsin konumu, kalan kaçak miktarı ve triküspit kapaktan ileri yönde kan geçişinin yeterli olup olmadığı değerlendirilir.
TriClip Sonrası Kapak Kaçağı Tamamen Biter mi?
TriClip tedavisinin amacı triküspit kapak kaçağını tamamen ortadan kaldırmak değil, kalbin üzerindeki yükü ve hastanın şikayetlerini azaltacak düzeye indirmektir.
Bazı hastalarda işlem sonrasında hafif veya orta derecede kaçak kalabilir. Önemli olan kaçağın başlangıçtaki ileri düzeyine göre belirgin şekilde azalmasıdır. İşlem sırasında sonuç yeterli görülmezse ek klips yerleştirilmesi değerlendirilebilir.
TRILUMINATE çalışmasında TriClip uygulanan hastaların büyük bölümünde triküspit kapak kaçağı orta veya daha düşük seviyeye indirilebilmiş, yaşam kalitesi ve yürüme kapasitesinde iyileşme görülmüştür. Bununla birlikte bir yıllık takipte ölüm veya kalp yetmezliği nedeniyle hastaneye yatış açısından belirgin bir azalma gösterilmemiştir. Bu nedenle TriClip’in temel beklenen faydası şikayetlerin ve günlük yaşam kısıtlılığının azaltılmasıdır.
TriClip ile Açık Kalp Ameliyatı Arasındaki Fark Nedir?
TriClip kasık toplardamarından uygulanır ve göğüs kafesinin açılmasını gerektirmez. Doğal kapak çıkarılmaz, kapak yaprakçıkları birbirine yaklaştırılarak kaçak azaltılır.
Açık kalp ameliyatında triküspit kapak doğrudan görülebilir, kapak çevresindeki genişlemiş halka küçültülebilir, yaprakçıklar onarılabilir veya gerekli durumlarda kapak değiştirilebilir. Aynı zamanda başka bir kapak veya koroner damar ameliyatı gerekiyorsa bu işlemler birlikte yapılabilir.
Tedavi seçimi hastanın yaşı, ameliyat riski, sağ karıncığın durumu, kapak anatomisi ve başka bir kalp ameliyatına ihtiyaç olup olmamasına göre yapılır. Ameliyat riski yüksek ve kapak anatomisi uygun hastalarda TriClip daha az girişimsel bir tedavi seçeneği sunar.
TriClip Riskli midir?
TriClip deneyimli merkezlerde uygulanan kateter temelli bir işlemdir. Bununla birlikte her kalp girişiminde olduğu gibi bazı riskler bulunur.
Olası riskler şunlardır:
Kasık bölgesinde kanama veya damar hasarı
Kalp ritmi bozukluğu
Kalp çevresinde sıvı birikmesi
Enfeksiyon
Pıhtı veya inme
Böbrek fonksiyonlarında bozulma
Klipsin tek kapak yaprakçığından ayrılması
Cihazın yer değiştirmesi
Kaçağın yeterince azalmaması
Triküspit kapakta aşırı daralma
Acil cerrahi girişim ihtiyacı
Klinik çalışmalarda ciddi erken dönem komplikasyon oranı düşük bulunmuştur. Ancak kişisel risk; hastanın yaşı, böbrek ve karaciğer fonksiyonları, sağ kalbin durumu ve eşlik eden hastalıklarına göre değişir.
TriClip Sonrası İyileşme Süreci Nasıldır?
TriClip sonrasında hasta kalp ritmi, tansiyon ve kasıktaki giriş bölgesi açısından takip edilir. Kontrol ekokardiyografisiyle klipslerin konumu, triküspit kapak kaçağının derecesi ve kalbin sağ tarafının çalışması değerlendirilir.
Komplikasyon gelişmeyen hastalar genellikle kısa süre içinde ayağa kalkabilir. Hastanede kalış süresi hastanın genel durumuna, sıvı birikimine ve böbrek fonksiyonlarına göre değişir.
Taburculuk sonrasında kullanılacak kan sulandırıcı veya trombosit önleyici tedavi hastaya özel olarak belirlenir. Atriyal fibrilasyon nedeniyle kan sulandırıcı kullanan hastaların tedavisine çoğunlukla ayrıca devam edilmesi gerekir. İlaçlar kardiyoloji değerlendirmesi olmadan kesilmemelidir.
İşlem sonrasında artan nefes darlığı, göğüs ağrısı, bayılma, kasıkta büyüyen şişlik veya durmayan kanama gelişirse sağlık kuruluşuna başvurulmalıdır.
TriClip Sonrası Takip Gerekir mi?
TriClip tedavisinden sonra düzenli kardiyoloji ve ekokardiyografi takibi gerekir. Kontrollerde klipslerin konumu, kalan kapak kaçağı, triküspit kapaktan geçen kan akımı ve sağ karıncığın fonksiyonları değerlendirilir.
Bacaklarda şişlik ve karında sıvı birikimi azalsa bile idrar söktürücü veya diğer kalp yetmezliği ilaçlarının bir süre daha kullanılması gerekebilir. İlaç dozları hastanın kilosu, tansiyonu, böbrek fonksiyonları ve sıvı durumuna göre düzenlenir.
TriClip kaçağı azaltır ancak atriyal fibrilasyon, akciğer tansiyonu, kalp kası hastalığı veya diğer kapak sorunlarını ortadan kaldırmaz. Bu nedenle triküspit kapak tedavisiyle birlikte altta yatan kalp hastalıklarının takibi de sürdürülmelidir.
