Alkol Septal Ablasyon Nedir?
Alkol septal ablasyon, hipertrofik obstrüktif kardiyomiyopati nedeniyle kalpten kan çıkışında oluşan darlığı azaltmak için uygulanan kateter temelli bir tedavidir. İşlemde kalınlaşmış kalp kasının küçük bir bölümünü besleyen damara kontrollü miktarda alkol verilerek bu bölgenin zaman içinde incelmesi sağlanır.
Hipertrofik kardiyomiyopatide kalbin iki karıncığını ayıran septum normalden fazla kalınlaşabilir. Kalınlaşma, kalpten aort damarına kanın geçtiği çıkış yolunu daraltırsa obstrüktif hipertrofik kardiyomiyopati ortaya çıkar. Bu durum nefes darlığı, göğüs ağrısı, çabuk yorulma, baş dönmesi veya bayılmaya neden olabilir.
Alkol septal ablasyon ritim bozuklukları için yapılan standart ablasyon işleminden farklıdır. Kalpteki elektriksel bir odağı yakmak yerine, kalınlaşmış septumun kan akımını azaltarak çıkış yolunu genişletmeyi amaçlar.
Alkol Septal Ablasyon Neden Yapılır?
Alkol septal ablasyon, kalınlaşmış kalp kasının kalpten kan çıkışını belirgin biçimde engellediği ve bu nedenle hastanın günlük yaşamını kısıtlayan şikayetler yaşadığı durumlarda yapılır.
Hipertrofik obstrüktif kardiyomiyopatide kalpten çıkan kan dar bir bölgeden geçmek zorunda kalır. Bu sırada mitral kapak da septuma doğru yaklaşabilir ve mitral kapak kaçağı gelişebilir. Kalbin daha yüksek basınca karşı çalışması nefes darlığına, göğüs ağrısına ve egzersiz kapasitesinde azalmaya yol açabilir.
İlk aşamada çoğunlukla kalp hızını ve kasılma gücünü düzenleyen ilaçlar kullanılır. Uygun hastalarda kalp kasının kasılmasını azaltan yeni tedaviler de değerlendirilebilir. İlaç tedavisine rağmen belirgin şikayetleri devam eden ve kalpten kan çıkışında ileri derecede engel bulunan hastalarda septumu küçültmeye yönelik girişimler gündeme gelir.
Alkol Septal Ablasyon Kimlere Uygulanabilir?
Alkol septal ablasyon her hipertrofik kardiyomiyopati hastasına uygulanmaz. İşlem özellikle hipertrofik obstrüktif kardiyomiyopatisi bulunan ve uygun ilaç tedavisine rağmen nefes darlığı, göğüs ağrısı, bayılma veya günlük yaşamı kısıtlayan efor kaybı devam eden hastalarda değerlendirilir.
İşlem için kalınlaşmış bölgeyi besleyen uygun bir septal damar bulunması gerekir. Ayrıca hastanın şikayetlerinin gerçekten kalpten kan çıkışındaki darlıkla ilişkili olduğunun gösterilmesi önemlidir.
Alkol septal ablasyon şu hastalarda daha fazla gündeme gelebilir:
İlaç tedavisine rağmen belirgin şikayetleri devam edenler
Kalpten kan çıkışında önemli darlık bulunanlar
Açık kalp ameliyatı riski yüksek olanlar
İleri yaşta olan veya ciddi eşlik eden hastalıkları bulunanlar
Septumu besleyen damar yapısı işleme uygun olanlar
Aynı anda ameliyat gerektiren başka bir kalp sorunu bulunmayanlar
Tedavinin hipertrofik kardiyomiyopati konusunda deneyimli merkezlerde yapılması gerekir. Mitral kapakta ayrıca cerrahi düzeltme gerektiren bir sorun veya başka bir kalp ameliyatı ihtiyacı varsa tedavi yaklaşımı farklı olabilir.
Alkol Septal Ablasyon Öncesi Hangi Testler Yapılır?
Alkol septal ablasyon öncesinde kalp kasındaki kalınlaşmanın yeri ve kalpten kan çıkışındaki darlığın derecesi ayrıntılı biçimde değerlendirilir. Ekokardiyografi ile septum kalınlığı, mitral kapağın hareketi, kalbin pompalama gücü ve çıkış yolundaki basınç farkı ölçülür.
Bazı hastalarda kalp MR’ı yapılarak kalp kasının yapısı, kalınlaşmanın dağılımı ve kalpte daha önce oluşmuş hasarlı bölgeler incelenebilir. Koroner anjiyografi ise kalınlaşmış septumu besleyen damarların belirlenmesini sağlar.
İşlem öncesinde hastanın şikayetleriyle kalpteki darlığın uyumlu olması gerekir. Bazı kişilerde dinlenme sırasında belirgin olmayan darlık, eforla veya özel manevralarla ortaya çıkabilir. Bu nedenle gerekli durumlarda eforlu değerlendirme yapılabilir.
Ailede ani ölüm öyküsü, daha önce yaşanan bayılmalar ve Holter kayıtlarındaki ritim bozuklukları da ayrıca değerlendirilir. Alkol septal ablasyon kalbin çıkış yolundaki darlığı azaltır ancak ani ritim bozukluğu riskine yönelik değerlendirmelerin yerine geçmez.
Alkol Septal Ablasyon Nasıl Yapılır?
Alkol septal ablasyon anjiyografi laboratuvarında, çoğunlukla kasık veya el bileği atardamarından girilerek yapılır. Hasta genellikle işlem sırasında uyanıktır ve giriş bölgesine lokal anestezi uygulanır.
Öncelikle koroner anjiyografi yapılarak septumun kalınlaşmış bölümünü besleyen küçük damar belirlenir. Bu damara ince bir kateter ilerletilir ve küçük bir balonla geçici olarak kapatılır. Özel ekokardiyografi görüntülemesiyle seçilen damarın gerçekten tedavi edilmek istenen kalp kası bölgesini beslediği doğrulanır.
Doğru damar belirlendikten sonra küçük ve kontrollü miktarda alkol bu damarın içine verilir. Alkol, yalnızca hedeflenen kalp kası bölgesinde sınırlı bir hasar oluşturur. Bu alan zaman içinde incelir ve kalpten kanın geçtiği çıkış yolu genişler.
İşlem sırasında kalp ritmi, tansiyon ve ekokardiyografi bulguları yakından takip edilir. Kalbin elektriksel iletim sistemi septuma yakın bulunduğu için geçici kalp pili kullanılabilir.
Alkol Septal Ablasyon Sonrası Şikayetler Ne Zaman Düzelir?
Alkol septal ablasyon sonrasında kalpten kan çıkışındaki basınç farkında erken dönemde azalma görülebilir. Ancak işlemin tam etkisi kalp kasının iyileşmesi ve hedeflenen bölgenin küçülmesiyle haftalar veya aylar içinde ortaya çıkar.
Başarılı bir işlem sonrasında eforla nefes darlığı, göğüs ağrısı, baş dönmesi ve çabuk yorulma azalabilir. Hastanın yürüyüş mesafesi ve günlük aktivite kapasitesi artabilir.
Şikayetlerin tamamen geçmemesi işlemin her zaman başarısız olduğu anlamına gelmez. Kalp yetmezliği, ritim bozukluğu, mitral kapak hastalığı veya farklı bir akciğer sorunu bulunması belirtilerin devam etmesine neden olabilir. Bu nedenle işlemden sonra hem hastanın yakınmaları hem de ekokardiyografi ölçümleri birlikte değerlendirilir.
Alkol Septal Ablasyon Riskli midir?
Alkol septal ablasyon göğüs kafesi açılmadan uygulanır ancak kalp kasında kontrollü bir hasar oluşturduğu için deneyim gerektiren ileri bir girişimdir.
En önemli risklerden biri kalbin elektriksel iletiminde blok gelişmesidir. Bu durum geçici olabileceği gibi bazı hastalarda kalıcı kalp pili takılmasını gerektirebilir. Ayrıca ritim bozukluğu, damar hasarı, kalp çevresinde sıvı birikmesi veya hedeflenen alan dışında kalp kası etkilenmesi görülebilir.
Risk düzeyi hastanın yaşı, septumun yapısı, seçilen damarın dağılımı ve eşlik eden hastalıklara göre değişir. Uygun hasta seçimi, işlem sırasında ekokardiyografi kullanılması ve tedavinin deneyimli hipertrofik kardiyomiyopati merkezlerinde yapılması güvenlik açısından önemlidir.
Alkol Septal Ablasyon ile Cerrahi Tedavi Arasındaki Fark Nedir?
Alkol septal ablasyon sırasında kalınlaşmış septum kateter yöntemiyle küçültülür. Cerrahi septal miyektomide ise kalınlaşmış kalp kasının bir bölümü açık kalp ameliyatıyla doğrudan çıkarılır.
Alkol septal ablasyonda göğüs kafesi açılmaz ve günlük yaşama dönüş daha hızlıdır. Cerrahi yöntemde ise kalınlaşmış kas doğrudan görülebilir ve gerekli durumlarda mitral kapak veya kalbin diğer yapıları aynı işlemde tedavi edilebilir.
Hangi yöntemin daha uygun olduğu hastanın yaşı, ameliyat riski, septum yapısı, koroner damar anatomisi ve eşlik eden kalp sorunlarına göre belirlenir. Cerrahi tedaviye uygun olmayan veya ameliyat riski yüksek olan seçilmiş hastalarda alkol septal ablasyon önemli bir seçenek olabilir. Her iki septal küçültme tedavisinin de deneyimli merkezlerde uygulanması gerekir.
Alkol Septal Ablasyon Sonrası Takip Nasıl Yapılır?
Alkol septal ablasyon sonrasında hasta birkaç gün kalp ritmi açısından izlenebilir. Kalbin elektriksel iletimindeki bozukluklar bazen işlemden sonraki saatlerde veya günlerde ortaya çıkabilir.
Kontrol ekokardiyografilerinde kalpten kan çıkışındaki darlığın ve basınç farkının ne kadar azaldığı değerlendirilir. Kalp ritmi için EKG veya Holter takibi yapılabilir. Kullanılan kalp ilaçları, hastanın şikayetlerine ve kontrol sonuçlarına göre yeniden düzenlenir.
Yeni başlayan bayılma, uzun süren çarpıntı, artan göğüs ağrısı veya belirgin nefes darlığı gelişirse gecikmeden değerlendirme yapılmalıdır. İşlem başarılı olsa bile hipertrofik kardiyomiyopati devam eden bir kalp kası hastalığıdır. Bu nedenle ritim bozukluğu ve ani ölüm riski dahil olmak üzere düzenli kardiyoloji takibi sürdürülmelidir.
Alkol Septal Ablasyon Uygun Hastalarda Etkili Bir Tedavidir
Alkol septal ablasyon, hipertrofik obstrüktif kardiyomiyopatide kalpten kan çıkışını engelleyen kalınlaşmış septumun kateter yöntemiyle küçültülmesini sağlar. İşlemin amacı nefes darlığını, göğüs ağrısını ve efor kapasitesindeki azalmayı hafifletmektir.
Tedavinin başarısı, hastanın şikayetlerinin gerçekten çıkış yolundaki darlıktan kaynaklanmasına ve kalınlaşmış bölgeyi besleyen uygun bir damar bulunmasına bağlıdır. Her hipertrofik kardiyomiyopati hastası bu işlem için uygun değildir.
Doğru hastada ve deneyimli bir merkezde yapılan alkol septal ablasyon, açık kalp ameliyatı uygulanmadan kalpten kan çıkışındaki engeli azaltabilir ve günlük yaşam kapasitesini artırabilir.
